3.
Η ομιλία για το "Τι σκέφτεστε για μένα;"
34. Έτσι έχω ακούσει - Κάποτε ο Ευλογημένος διέμενε στην Πισινάρα, στο δασώδες άλσος Μπαλιχάρανα. Εκεί ο Ευλογημένος απευθύνθηκε στους μοναχούς: «Μοναχοί». «Σεβάσμιε κύριε», απάντησαν εκείνοι οι μοναχοί στον Ευλογημένο. Ο Ευλογημένος είπε αυτό: «Τι νομίζετε για εμένα, μοναχοί - 'ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας του χιτώνα, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας της προσφερόμενης τροφής, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας του καταλύματος, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας αυτής ή εκείνης της ύπαρξης';» «Όχι, σεβάσμιε κύριε, δεν νομίζουμε έτσι για τον Ευλογημένο - 'ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας του χιτώνα, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας της προσφερόμενης τροφής, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας του καταλύματος, ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας αυτής ή εκείνης της ύπαρξης'.»
«Και αφού δεν νομίζετε έτσι για εμένα, μοναχοί - 'ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας του χιτώνα... κ.λπ... ή ο ασκητής Γκόταμα διδάσκει τη Διδασκαλία εξαιτίας αυτής ή εκείνης της ύπαρξης'· τότε τι λοιπόν νομίζετε για εμένα, μοναχοί;» «Έτσι νομίζουμε, σεβάσμιε κύριε, για τον Ευλογημένο - 'ο Ευλογημένος είναι συμπονετικός, αναζητά το καλό· διδάσκει τη Διδασκαλία από συμπόνια'.» «Και αφού νομίζετε έτσι για εμένα, μοναχοί - 'ο Ευλογημένος είναι συμπονετικός, αναζητά το καλό· διδάσκει τη Διδασκαλία από συμπόνια'.»
35. «Γι' αυτό, μοναχοί, εκείνες οι διδασκαλίες που έχω διδάξει σε εσάς με άμεση γνώση, δηλαδή - οι τέσσερις εφαρμογές της μνήμης, οι τέσσερις ορθές επίμονες προσπάθειες, οι τέσσερις βάσεις πνευματικής δύναμης, οι πέντε πνευματικές ικανότητες, οι πέντε δυνάμεις, οι επτά παράγοντες της φώτισης, η ευγενής οκταμελής οδός, σε αυτές όλοι μαζί ενωμένοι, χαίροντας μαζί, χωρίς να διαφωνείτε, πρέπει να εξασκείστε. Και ενώ εσείς, μοναχοί, είστε ενωμένοι, χαίρεστε μαζί, δεν διαφωνείτε και εξασκείστε, μπορεί να υπάρξουν δύο μοναχοί με διαφορετικές απόψεις σχετικά με την ανώτερη διδασκαλία. Αν εκεί σκεφτόσασταν έτσι: "αυτών των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό και η φρασεολογία είναι διαφορετική", εκεί όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό και η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα είναι διαφορετικό και η φρασεολογία είναι διαφορετική. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έπειτα, από τους μοναχούς της άλλης πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό και η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα είναι διαφορετικό και η φρασεολογία είναι διαφορετική. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έτσι το παρανοημένο πρέπει να διατηρείται ως παρανοημένο, το ορθώς ληφθέν πρέπει να διατηρείται ως ορθώς ληφθέν. Αφού διατηρήσετε το παρανοημένο ως παρανοημένο και το ορθώς ληφθέν ως ορθώς ληφθέν, αυτό που είναι η Διδασκαλία και αυτό που είναι η μοναστική διαγωγή πρέπει να διδάσκεται.
36. Αν εκεί σκεφτόσασταν έτσι: "αυτών των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό, αλλά η φρασεολογία συμφωνεί", εκεί όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό, αλλά η φρασεολογία συμφωνεί. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα είναι διαφορετικό, αλλά η φρασεολογία συμφωνεί. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έπειτα, από τους μοναχούς της άλλης πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα είναι διαφορετικό, αλλά η φρασεολογία συμφωνεί. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα είναι διαφορετικό, αλλά η φρασεολογία συμφωνεί. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έτσι το παρανοημένο πρέπει να διατηρείται ως παρανοημένο, το ορθώς ληφθέν πρέπει να διατηρείται ως ορθώς ληφθέν. Αφού διατηρήσετε το παρανοημένο ως παρανοημένο και το ορθώς ληφθέν ως ορθώς ληφθέν, αυτό που είναι η Διδασκαλία και αυτό που είναι η μοναστική διαγωγή πρέπει να διδάσκεται.
37. Αν εκεί σκεφτόσασταν έτσι: "αυτών των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί, αλλά η φρασεολογία είναι διαφορετική", εκεί όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί, αλλά η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα συμφωνεί, αλλά η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό όμως είναι ασήμαντο, δηλαδή - η φρασεολογία. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία για κάτι ασήμαντο". Έπειτα, από τους μοναχούς της άλλης πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί, αλλά η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα συμφωνεί, αλλά η φρασεολογία είναι διαφορετική. Αυτό όμως είναι ασήμαντο, δηλαδή - η φρασεολογία. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία για κάτι ασήμαντο". Έτσι το ορθώς ληφθέν πρέπει να διατηρείται ως ορθώς ληφθέν, το παρανοημένο πρέπει να διατηρείται ως παρανοημένο. Αφού διατηρήσετε το ορθώς ληφθέν ως ορθώς ληφθέν και το παρανοημένο ως παρανοημένο, αυτό που είναι η Διδασκαλία και αυτό που είναι η μοναστική διαγωγή πρέπει να διδάσκεται.
38. Αν εκεί σκεφτόσασταν έτσι: "αυτών των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί και η φρασεολογία συμφωνεί", εκεί όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί και η φρασεολογία συμφωνεί. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα συμφωνεί και η φρασεολογία συμφωνεί. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έπειτα, από τους μοναχούς της άλλης πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: "Των σεβάσμιων το νόημα συμφωνεί και η φρασεολογία συμφωνεί. Αυτό, σεβάσμιοι, να το γνωρίζετε και με αυτόν τον τρόπο - πώς το νόημα συμφωνεί και η φρασεολογία συμφωνεί. Ας μην περιπέσουν οι σεβάσμιοι σε αντιδικία". Έτσι το ορθώς ληφθέν πρέπει να διατηρείται ως ορθώς ληφθέν. Αφού διατηρήσετε το ορθώς ληφθέν ως ορθώς ληφθέν, αυτό που είναι η Διδασκαλία και αυτό που είναι η μοναστική διαγωγή πρέπει να διδάσκεται.
39. «Και ενώ εσείς, μοναχοί, είστε ενωμένοι, χαίρεστε μαζί, δεν διαφωνείτε και εξασκείστε, μπορεί να υπάρξει παράπτωμα ή παράβαση κάποιου μοναχού· εκεί, μοναχοί, δεν πρέπει να βιαστείτε με την κατηγορία. Το άτομο πρέπει να εξεταστεί - 'έτσι δεν θα υπάρξει βλάβη για μένα και δεν θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο, διότι το άλλο άτομο είναι χωρίς οργή, χωρίς μνησικακία, χωρίς σταθερές απόψεις, εγκαταλείπων τις προσωπικές του απόψεις με ευκολία, και μπορώ εγώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό'. Αν, μοναχοί, είναι έτσι, είναι κατάλληλο να μιλήσει.
«Αν όμως, μοναχοί, είναι έτσι - 'δεν θα υπάρξει βλάβη για μένα αλλά θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο, διότι το άλλο άτομο είναι οργίλο, μνησίκακο, χωρίς σταθερές απόψεις, εγκαταλείπων τις προσωπικές του απόψεις με ευκολία, και μπορώ εγώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό. Αυτό όμως είναι ασήμαντο, δηλαδή - το πλήγμα στο άλλο άτομο. Αυτό ακριβώς είναι σημαντικότερο - ότι εγώ μπορώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό'. Αν, μοναχοί, είναι έτσι, είναι κατάλληλο να μιλήσει.
«Αν όμως, μοναχοί, είναι έτσι - 'θα υπάρξει βλάβη για μένα αλλά δεν θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο. Διότι το άλλο άτομο είναι χωρίς οργή, χωρίς μνησικακία, με σταθερές απόψεις, εγκαταλείπων τις προσωπικές του απόψεις με δυσκολία, και μπορώ εγώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό. Αυτό όμως είναι ασήμαντο, δηλαδή - η βλάβη για μένα. Αυτό ακριβώς είναι σημαντικότερο - ότι εγώ μπορώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό'. Αν, μοναχοί, είναι έτσι, είναι κατάλληλο να μιλήσει.
«Αν όμως, μοναχοί, είναι έτσι - 'θα υπάρξει βλάβη για μένα και θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο. Διότι το άλλο άτομο είναι οργίλο, μνησίκακο, με σταθερές απόψεις, εγκαταλείπων τις προσωπικές του απόψεις με δυσκολία, και μπορώ εγώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό. Αυτό όμως είναι ασήμαντο, δηλαδή - θα υπάρξει βλάβη για μένα και θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο. Αυτό ακριβώς είναι σημαντικότερο - ότι εγώ μπορώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό'. Αν, μοναχοί, είναι έτσι, είναι κατάλληλο να μιλήσει.
«Αν όμως, μοναχοί, είναι έτσι - 'θα υπάρξει βλάβη για μένα και θα υπάρξει πλήγμα στο άλλο άτομο. Διότι το άλλο άτομο είναι οργίλο, μνησίκακο, με σταθερές απόψεις, εγκαταλείπων τις προσωπικές του απόψεις με δυσκολία, και δεν μπορώ εγώ αυτό το άτομο, αφού το εκδιώξω από το φαύλο, να το εδραιώσω στο καλό'. Σε ένα τέτοιο άτομο, μοναχοί, η ουδετερότητα δεν πρέπει να παραβλεφθεί.
40. «Και ενώ εσείς, μοναχοί, είστε ενωμένοι, χαίρεστε μαζί, δεν διαφωνείτε και εξασκείστε, μπορεί να εγερθεί αμοιβαία λεκτική διαμάχη, θρασύτητα απόψεων, μνησικακία στο νου, δυσφορία, δυσαρέσκεια. Εκεί, από τους μοναχούς της μιας πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: «Ό,τι αμοιβαία λεκτική διαμάχη εγέρθηκε σε εμάς, φίλε, ενώ είμαστε ενωμένοι, χαιρόμαστε μαζί, δεν διαφωνούμε και εξασκούμαστε, θρασύτητα απόψεων, μνησικακία στο νου, δυσφορία, δυσαρέσκεια, αυτό γνωρίζοντας ο ασκητής θα επέκρινε;» Απαντώντας σωστά, μοναχοί, ο μοναχός θα απαντούσε έτσι - «Ό,τι αμοιβαία λεκτική διαμάχη εγέρθηκε σε εμάς, φίλε, ενώ είμαστε ενωμένοι, χαιρόμαστε μαζί, δεν διαφωνούμε και εξασκούμαστε, θρασύτητα απόψεων, μνησικακία στο νου, δυσφορία, δυσαρέσκεια, αυτό γνωρίζοντας ο ασκητής θα επέκρινε. Αλλά, φίλε, χωρίς να εγκαταλείψει αυτή την κατάσταση θα πραγματοποιούσε το Νιμπάνα;» Απαντώντας σωστά, μοναχοί, ο μοναχός θα απαντούσε έτσι - «Χωρίς να εγκαταλείψει αυτή την κατάσταση, φίλε, δεν θα πραγματοποιούσε το Νιμπάνα».
«Έπειτα, από τους μοναχούς της άλλης πλευράς, όποιον μοναχό θεωρείτε πιο εύκολο στην αποδοχή συμβουλής, αφού τον πλησιάσετε, πρέπει να του πείτε έτσι: «Ό,τι αμοιβαία λεκτική διαμάχη εγέρθηκε σε εμάς, φίλε, ενώ είμαστε ενωμένοι, χαιρόμαστε μαζί, δεν διαφωνούμε και εξασκούμαστε, θρασύτητα απόψεων, μνησικακία στο νου, δυσφορία, δυσαρέσκεια, αυτό γνωρίζοντας ο ασκητής θα επέκρινε;» Απαντώντας σωστά, μοναχοί, ο μοναχός θα απαντούσε έτσι - «Ό,τι αμοιβαία λεκτική διαμάχη εγέρθηκε σε εμάς, φίλε, ενώ είμαστε ενωμένοι, χαιρόμαστε μαζί, δεν διαφωνούμε και εξασκούμαστε, θρασύτητα απόψεων, μνησικακία στο νου, δυσφορία, δυσαρέσκεια, αυτό γνωρίζοντας ο ασκητής θα επέκρινε. Αλλά, φίλε, χωρίς να εγκαταλείψει αυτή την κατάσταση θα πραγματοποιούσε το Νιμπάνα;» Απαντώντας σωστά, μοναχοί, ο μοναχός θα απαντούσε έτσι - «Χωρίς να εγκαταλείψει αυτή την κατάσταση, φίλε, δεν θα πραγματοποιούσε το Νιμπάνα».
«Αν, μοναχοί, άλλοι ρωτούσαν αυτόν τον μοναχό έτσι - «Ο σεβάσμιος εκδίωξε αυτούς τους μοναχούς από το φαύλο και τους εδραίωσε στο καλό;» Απαντώντας σωστά, μοναχοί, ο μοναχός θα απαντούσε έτσι - «Εδώ εγώ, φίλοι, πήγα εκεί όπου ήταν ο Ευλογημένος· σε μένα ο Ευλογημένος δίδαξε τη Διδασκαλία· αφού άκουσα αυτή τη Διδασκαλία, μίλησα σε εκείνους τους μοναχούς. Αφού άκουσαν αυτή τη Διδασκαλία, εκείνοι οι μοναχοί σηκώθηκαν από το φαύλο και εδραιώθηκαν στο καλό». Απαντώντας έτσι, μοναχοί, ο μοναχός ούτε εξυψώνει τον εαυτό του, ούτε χλευάζει τους άλλους, και εξηγεί σύμφωνα με τη Διδασκαλία, και καμία εύλογη επίκριση δεν οδηγεί σε αξιόμεμπτη θέση».
Αυτά είπε ο Ευλογημένος. Οι μοναχοί, ευχαριστημένοι, αγαλλίασαν με τα λόγια του Ευλογημένου.
Τέλος της ομιλίας Κίντι, τρίτη.