15.
Pannarasamo paricchedo
Arūpāvacarasamādhibhāvanāniddeso
980.
Yāni cārūpapuññāni, sarūpenīritāni tu.
981.
Yogāvacarabhikkhūnaṃ, hitatthāya samāsato.
982.
Anekāpi panābādhā, cakkhurogādayo’’iti.
983.
Tassātikkamanatthāya, arūpaṃ paṭipajjati.
984.
Apakkamitukāmo ca, sūkarābhihatova sā.
985.
Catutthajjhānato dhīmā, vuṭṭhāya vidhinā puna.
986.
Āsannasomanassañca, thūlasantavimokkhato.
987.
Nikantiṃ pariyādāya, paṭhamāruppañca santato.
988.
Tattakaṃ pattharitvāna, phuṭṭhokāsañca tena taṃ.
989.
Ākāso iti vā puna;
Manasā hi karontova,
Ugghāṭeti pavuccati.
990.
Na cuddharati so yogī, pūvaṃ viya kapālato.
991.
Nāvajjanto napekkhanto, ugghāṭeti hi nāmaso.
992.
Ākāso iti cittena, āvajjati punappunaṃ.
993.
Karoto takkāhatampi ca;
Pañca nīvaraṇā tassa,
Vikkhambhanti hi sabbaso.
994.
Karoto pana tasseva, santacittassa yogino.
995.
Idhāpi purime bhāge, tīṇi cattāri vā pana.
996.
Catutthaṃ pañcamaṃ vāpi, hoti āruppamānasaṃ.
997.
Suciṇṇavasinā hutvā, paṭhamāruppamānase.
998.
Dutiyāruppacittaṃva, na ca santamidanti ca.
999.
Nikantiṃ pariyādāya, dutiyaṃ santato pana.
1000.
Tañca viññāṇamiccevaṃ, kattabbaṃ manasā bahuṃ.
1001.
‘‘Ananta’’nti ‘‘ananta’’nti, kātabbaṃ manasā nidha.
1002.
Upacārena taṃ cittaṃ, samādhiyati yogino.
1003.
Tassa cevaṃ karontassa, satisampannacetaso.
1004.
Appeti appanā yasmiṃ, nayo vuttanayova so.
1005.
Pharitvā pavattaviññāṇaṃ, ‘‘viññāṇañca’’nti vuccati.
1006.
‘‘Viññāṇānanta’’micceva, vattabbaṃ panidaṃ siyā.
1007.
Suciṇṇavasinā hutvā, dutiyāruppamānase.
1008.
Tatiyāruppacittaṃva, na ca santamidanti ca.
1009.
Nikantiṃ pariyādāya, tatiyaṃ santato pana.
1010.
Paṭhamāruppaviññāṇā-bhāvo tasseva suññato.
1011.
‘‘Natthi natthī’’ti vātena, ‘‘suññaṃ suñña’’nti vā tato.
1012.
Takkāhatañca kātabbaṃ, punappunaṃva dhīmatā.
1013.
Sati tiṭṭhati bhiyyopi, samādhiyati mānasaṃ.
1014.
Tassa cevaṃ karontassa, satisampannacetaso.
1015.
Viññāṇassa pavattassa, natthibhāve abhāvake.
1016.
Taṃ panāppeti yogino;
Appanāya nayopettha,
Hoti vuttanayova so.
1017.
Passanto viharitvāna, ‘‘natthi natthī’’tiādinā.
1018.
Tassāpagamamattaṃva, passanto vasatī ca so.
1019.
Gate saṅghe tu taṃ ṭhānaṃ, suññamevānupassati.
1020.
Suciṇṇavasinā hutvā, tatiyāruppamānase.
1021.
Catutthāruppacittaṃva, na ca santamidanti ca.
1022.
Nikantiṃ pariyādāya, catutthaṃ santato pana.
1023.
Abhāvārammaṇaṃ katvā, sampavattamidaṃ mano.
1024.
Hoti āvajjitabbañca, kātabbaṃ manasāpi ca.
1025.
Sati tiṭṭhati bhiyyopi, samādhiyati mānasaṃ.
1026.
Tassa cevaṃ karontassa, satisampannacetaso.
1027.
Catutthāruppaviññāṇaṃ, taṃ panāppeti yogino.
1028.
Apicettha visesoyaṃ, veditabbo vibhāvinā.
1029.
Yā panābhāvamattampi, katvā ṭhassati gocaraṃ.
1030.
Santato ce manakkāro, kathañca samatikkamo.
1031.
‘‘Samāpajjāmahameta’’-miccābhogo na vijjati.
1032.
Asaññaṃ pana dubbalyaṃ, pāpuṇāti mahaggataṃ.
1033.
Yāya saññāya hoti so;
Edisī atha kho pana.
1034.
Pattamakkhanatelena, maggasmiṃ udakena ca.
1035.
Paṭusaññāya kiccassa, nevakkaraṇato ayaṃ.
1036.
Paṭusaññāya kiccaṃ sā, kātuṃ sakkoti neva ca.
1037.
Sā saṅkhārāvasesattā, sukhumattena vijjati;
Tasmā pana ca sā saññā, ‘‘nāsaññā’’ti pavuccati.
1038.
Viññāṇaṃ tadabhāvakaṃ;
Atikkamitvā kamato,
Catasso honti āha ca.
1039.
Aṅgātikkamametāsaṃ, na icchanti vibhāvino.
1040.
Pacchimā pacchimā idha;
Upamā tattha viññeyyā,
Pāsādatalasāṭikā’’ti.
1041.
Dassito dassito suddha-dassinā piyadassinā.
1042.
Jānātimaṃ sārataraṃ yo pana bhikkhu;
Rūpārūpajjhānasamāpattīsu dakkho,
Rūpārūpaṃ yāti bhavaṃ so abhibhuyya.
Iti abhidhammāvatāre arūpāvacarasamādhibhāvanāniddeso nāma
Pannarasamo paricchedo.