1.
Buddhavaggo
1.
Buddhaapadānaṃ
1.
‘‘Sabbaññubuddhā kira nāma honti, bhavanti te hetubhi kehi vīra’’.
2.
‘‘Ye pubbabuddhesu katādhikārā, aladdhamokkhā jinasāsanesu.
3.
Paññāya tejena sutikkhapaññā, sabbaññubhāvaṃ anupāpuṇanti.
4.
Manasāyeva hutvāna, dhammarājā asaṅkhiyā.
5.
Tiṃsapāramisampuṇṇā, dhammarājā asaṅkhiyā.
6.
Dasaṅgulī namassitvā, sirasā abhivādayiṃ.
7.
Ākāsaṭṭhā ca bhūmaṭṭhā, manasā sabbamāhariṃ.
8.
Nekabhummaṃ ratanamayaṃ, ubbiddhaṃ nabhamuggataṃ.
9.
Kanakamayasaṅghāṭaṃ, kontacchattehi maṇḍitaṃ.
10.
Naḷinajalajākiṇṇā, varakañcanabhūmiyā.
11.
Indagopakavaṇṇābhā, bhūmi obhāsatī disā.
12.
Caturo vedikā jālā, gandhāveḷā manoramā.
13.
Kūṭāgāravarūpetā, sattaratanabhūsitā.
14.
Nakkhattatārakākiṇṇā, candasūrehi maṇḍitā.
15.
Vātavegena kūjanti, soṇṇamālā manoramā.
16.
Nānāraṅgehi sampītaṃ, ussitaddhajamālinī.
17.
Maṇimayā lohitaṅgā, masāragallamayā tathā;
Nānāsayanavicittā, saṇhakāsikasanthatā.
18.
Vividhattharaṇaṃ sabbaṃ, manasā paññapesahaṃ.
19.
Maṇiverocanā ukkā, dhārayantā sutiṭṭhare.
20.
Jambonadā sāramayā, atho rajatamayāpi ca.
21.
Ubhato puṇṇaghaṭānekā, padumuppalasaṃyutā.
22.
Pakativaṇṇarūpena, nimminitvā sasāvake.
23.
Sabbasoṇṇamaye pīṭhe, nisinnā ariyamaṇḍalā.
24.
Atīte vattamānā ca, bhavanaṃ sabbe samāhariṃ.
25.
Atīte vattamāne ca, bhavanaṃ sabbe samāhariṃ.
26.
Sabbaṃ dussaṃ samāhantā, acchādemi ticīvaraṃ.
27.
Maṇimaye subhe patte, saṃpūretvā adāsahaṃ.
28.
Madhurā sakkharā ceva, telā ca madhuphāṇitā.
29.
Ratanagabbhaṃ pavisitvā, kesarīva guhāsayā.
30.
Sampajānā samuṭṭhāya, sayane pallaṅkamābhujuṃ.
31.
Aññe dhammāni desenti, aññe kīḷanti iddhiyā.
32.
Vikubbanā vikubbanti, aññenekasahassiyo.
33.
Gambhīraṃ nipuṇaṃ ṭhānaṃ, paññāya vinibujjhare.
34.
Aññamaññañca pucchitvā, aññoññaṃ byākaronti te.
35.
Evaṃ sakāya ratiyā, pāsādebhiramanti te.
36.
Muttājālaparikkhittā, sabbe dhārentu matthake.
37.
Vicittamalyavitatā, sabbe dhārentu matthake.
38.
Dussadāmaparikiṇṇā, ratanadāmabhūsitā.
39.
Gandhapañcaṅgulikatā, hemacchadanachāditā.
40.
Sovaṇṇarūpā khāyantu, padmaṃreṇurajuggatā.
41.
Sayañca pupphā muñcitvā, gantvā bhavanamokiruṃ.
42.
Karavīkā ca gāyantu, dijasaṅghā samantato.
43.
Sabbā saṅgīti vattantu, pāsādassa samantato.
44.
Mahantā jotisampannā, acchinnā ratanāmayā.
45.
Bhavantu ekapajjotā, dasasahassiparamparā.
46.
Nānāraṅgā padissantu, pāsādassa samantato.
47.
Ussāpemi dhajaṃ sabbaṃ, vicittaṃ pañcavaṇṇikaṃ.
48.
Namassantā pañjalikā, pāsādaṃ parivārayuṃ.
49.
Kāyena vācā manasā, tidase sukataṃ kataṃ.
50.
Kataṃ puññaphalaṃ mayhaṃ, sabbe bhāgī bhavantu te.
51.
Ye ca tattha na jānanti, devā gantvā nivedayuṃ.
52.
Manuññaṃ bhojanaṃ sabbaṃ, labhantu mama cetasā.
53.
Pūjitā sabbasambuddhā, paccekā jinasāvakā.
54.
Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ.
55.
Aññaṃ gatiṃ na jānāmi, manasā patthanāphalaṃ.
56.
Rūpalakkhaṇasampanno, paññāya asamo bhave.
57.
Vividhāni ca vatthāni, nabhā khippaṃ upenti maṃ.
58.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, dibbā bhakkhā upenti maṃ.
59.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, ratanā sabbe upenti maṃ.
60.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe gandhā upenti maṃ.
61.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe yānā upenti maṃ.
62.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe mālā upenti maṃ.
63.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, alaṅkārā upenti maṃ.
64.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbā kaññā upenti maṃ.
65.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, madhusakkharā upenti maṃ.
66.
Yaṃ yaṃ hatthaṃ pasāremi, sabbe khajjā upenti maṃ.
67.
Dadāmihaṃ dānavaraṃ, sambodhivarapattiyā.
68.
Sadevakaṃ hāsayanto, buddho loke bhavāmahaṃ.
69.
Tasmiñca disābhāgamhi, buddhakhettā asaṅkhiyā.
70.
Etthantare raṃsijālaṃ, āloko vipulo bhave.
71.
Sabbe maṃ anuvattantu, yāva brahmanivesanaṃ.
72.
Etthantare janā sabbe, suṇantu madhuraṃ giraṃ.
73.
Yettha pacchimakā sattā, sotāpannā bhavantu te.
74.
Nekkhammapāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ.
75.
Khantiyā pāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ.
76.
Mettāya pāramiṃ gantvā, patto sambodhimuttamaṃ.
77.
Sabbattha samako hutvā, patto sambodhimuttamaṃ.
78.
Āraddhavīriyā hotha, esā buddhānusāsanī.
79.
Samaggā sakhilā hotha, esā buddhānusāsanī.
80.
Bhāvethaṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ, esā buddhānusāsanī.
81.
Sambuddhe arahante ca, vandamānā namassatha.
82.
Acintiye pasannānaṃ, vipāko hoti acintiyo’’’.
Itthaṃ sudaṃ bhagavā attano buddhacariyaṃ sambhāvayamāno buddhāpadāniyaṃ nāma dhammapariyāyaṃ abhāsitthāti.
Buddhāpadānaṃ samattaṃ.
2.
Paccekabuddhaapadānaṃ
Atha paccekabuddhāpadānaṃ suṇātha -
83.
‘Paccekabuddhā kira nāma honti, bhavanti te hetubhi kehi vīra’.
84.
‘Ye pubbabuddhesu katādhikārā, aladdhamokkhā jinasāsanesu.
85.
Ārammaṇenāpi parittakena, paccekabodhiṃ anupāpuṇanti.
86.
Tesaṃ imaṃ vaṇṇapadesamattaṃ, vakkhāmahaṃ sādhu mahāmunīnaṃ.
87.
Anuttaraṃ bhesajaṃ patthayantā, suṇātha sabbesu pasannacittā.
88.
Ādīnavo yañca virāgavatthuṃ, yathā ca bodhiṃ anupāpuṇiṃsu.
89.
Hitvā papañce jitaphanditāni, tatheva bodhiṃ anupāpuṇiṃsu.
90.
Mettena cittena hitānukampī, eko care khaggavisāṇakappo.
91.
Na puttamiccheyya kuto sahāyaṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
92.
Ādīnavaṃ snehajaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
93.
Etaṃ bhayaṃ santhave pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
94.
Vaṃse kaḷīrova asajjamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
95.
Viññū naro seritaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
96.
Anabhijjhitaṃ seritaṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
97.
Piyavippayogaṃ vijigucchamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
98.
Parissayānaṃ sahitā achambhī, eko care khaggavisāṇakappo.
99.
Appossukko paraputtesu hutvā, eko care khaggavisāṇakappo.
100.
Chetvāna vīro gihibandhanāni, eko care khaggavisāṇakappo.
101.
Abhibhuyya sabbāni parissayāni, careyya tenattamano satīmā.
102.
Rājāva raṭṭhaṃ vijitaṃ pahāya, eko care mātaṅgaraññeva nāgo.
103.
Ete aladdhā anavajjabhojī, eko care khaggavisāṇakappo.
104.
Saṅghaṭṭamānāni duve bhujasmiṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
105.
Etaṃ bhayaṃ āyatiṃ pekkhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
106.
Ādīnavaṃ kāmaguṇesu disvā, eko care khaggavisāṇakappo.
107.
Etaṃ bhayaṃ kāmaguṇesu disvā, eko care khaggavisāṇakappo.
108.
Sabbānipetāni abhibbhavitvā, eko care khaggavisāṇakappo.
109.
Yathābhirantaṃ viharaṃ araññe, eko care khaggavisāṇakappo.
110.
Ādiccabandhussa vaco nisamma, eko care khaggavisāṇakappo.
111.
Uppannañāṇomhi anaññaneyyo, eko care khaggavisāṇakappo.
112.
Nirāsayo sabbaloke bhavitvā, eko care khaggavisāṇakappo.
113.
Sayaṃ na seve pasutaṃ pamattaṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
114.
Aññāya atthāni vineyya kaṅkhaṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
115.
Vibhūsaṭṭhānā virato saccavādī, eko care khaggavisāṇakappo.
116.
Hitvāna kāmāni yathodhikāni, eko care khaggavisāṇakappo.
117.
Gaḷo eso iti ñatvā matimā, eko care khaggavisāṇakappo.
118.
Aggīva daḍḍhaṃ anivattamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
119.
Anavassuto apariḍayhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
120.
Kāsāyavattho abhinikkhamitvā, eko care khaggavisāṇakappo.
121.
Kule kule appaṭibaddhacitto, eko care khaggavisāṇakappo.
122.
Anissito chejja sinehadosaṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
123.
Laddhānupekkhaṃ samathaṃ visuddhaṃ, eko care khaggavisāṇakappo.
124.
Daḷhanikkamo thāmabalūpapanno, eko care khaggavisāṇakappo.
125.
Ādīnavaṃ sammasitā bhavesu, eko care khaggavisāṇakappo.
126.
Saṅkhātadhammo niyato padhānavā, eko care khaggavisāṇakappo.
127.
Padumaṃva toyena alimpamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
128.
Sevetha pantāni senāsanāni, eko care khaggavisāṇakappo.
129.
Sabbena lokena avirujjhamāno, eko care khaggavisāṇakappo.
130.
Asantasaṃ jīvitasaṅkhayamhi, eko care khaggavisāṇakappo.
131.
Attatthapaññā asucīmanussā, eko care khaggavisāṇakappo.
132.
Vipassakā dhammavisesadassī, maggaṅgabojjhaṅgagate vijaññā.
133.
Ye sāvakattaṃ na vajanti dhīrā, bhavanti paccekajinā sayambhū.
134.
Udaggacittā paramatthadassī, sīhopamā khaggavisāṇakappā.
135.
Dīpā parattha idha vijjalantā, paccekabuddhā satataṃ hitāme.
136.
Nissaṃsayaṃ lokasudakkhiṇeyyā, paccekabuddhā satatappitāme.
137.
Sutvā tathā ye na karonti bālā, caranti dukkhesu punappunaṃ te.
138.
Sutvā tathā ye paṭipattiyuttā, bhavanti te saccadasā sapaññā’.
139.
Tā sakyasīhena naruttamena, pakāsitā dhammavijānanatthaṃ.
140.
Saṃvegasaṅgamativaḍḍhanatthaṃ, sayambhusīhena pakāsitānī’’ti.
Paccekabuddhāpadānaṃ samattaṃ.
3-1.
Sāriputtattheraapadānaṃ
Atha therāpadānaṃ suṇātha -
141.
Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā.
142.
Susuddhapuḷinākiṇṇā, avidūre mamassamaṃ.
143.
Sandatī nadikā tattha, sobhayantā mamassamaṃ.
144.
Caranti nadiyā tattha, sobhayantā mamassamaṃ.
145.
Vaggaḷā papatāyantā, sobhayanti mamassamaṃ.
146.
Ubhato abhilambantā, sobhayanti mamassamaṃ.
147.
Dibbagandhā sampavanti, pupphitā mama assame.
148.
Dibbagandhā sampavanti, pupphitā mama assame.
149.
Aṅkolā bimbijālā ca, pupphitā mama assame.
150.
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ.
151.
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ.
152.
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ.
153.
Dibbagandhaṃ sampavantā, sobhayanti mamassamaṃ.
154.
Gandhodakena saṃvaḍḍhā, phalāni dhārayanti te.
155.
Aññe opupphā padumā, pupphitā taḷāke tadā.
156.
Siṃghāṭipattamākiṇṇā, sobhanti taḷāke tadā.
157.
Dibbagandhā sampavanti, pupphitā taḷāke tadā.
158.
Saṃgulā maggurā ceva, vasanti taḷāke tadā.
159.
Oguhā ajagarā ca, vasanti taḷāke tadā.
160.
Kokilā sukasāḷikā, upajīvanti taṃ saraṃ.
161.
Dindibhā suvapotā ca, upajīvanti taṃ saraṃ.
162.
Pampakā jīvaṃjīvā ca, upajīvanti taṃ saraṃ.
163.
Mahākāḷā ca sakuṇā, upajīvanti taṃ saraṃ.
164.
Rohiccā sukapotā ca, upajīvanti taṃ saraṃ.
165.
Tidhā pabhinnamātaṅgā, upajīvanti taṃ saraṃ.
166.
Cetā ca luddakā ceva, upajīvanti taṃ saraṃ.
167.
Dhuvaṃ phalāni dhārenti, avidūre mamassamaṃ.
168.
Dhuvaṃ phalāni dhārenti, avidūre mamassamaṃ.
169.
Kolā bhallātakā billā, phalāni dhārayanti te.
170.
Jīvakā sutakā ceva, bahukā mama assame.
171.
Acchodakā sītajalā, supatitthā manoramā.
172.
Mandālakehi sañchannā, dibbagandho pavāyati.
173.
Sukate assame ramme, viharāmi ahaṃ tadā.
174.
Pañcābhiññābalappatto, suruci nāma tāpaso.
175.
Sabbeva brāhmaṇā ete, jātimanto yasassino.
176.
Padakā veyyākaraṇā, sadhamme pāramiṃ gatā.
177.
Pathabyā bhūmantalikkhe, mama sissā susikkhitā.
178.
Lābhālābhena santuṭṭhā, parivārenti maṃ sadā.
179.
Ākiñcaññaṃ patthayantā, parivārenti maṃ sadā.
180.
Antalikkhacarā dhīrā, parivārenti maṃ sadā.
181.
Asaṃsaṭṭhā ca te dhīrā, mama sissā durāsadā.
182.
Vītināmenti te rattiṃ, mama sissā durāsadā.
183.
Mohanīye na muyhanti, mama sissā durāsadā.
184.
Pathaviṃ te pakampenti, sārambhena durāsadā.
185.
Jambuto phalamānenti, mama sissā durāsadā.
186.
Aññe ca uttarakuruṃ, esanāya durāsadā.
187.
Catuvīsasahassehi, chāditaṃ hoti ambaraṃ.
188.
Asmena koṭṭitā keci, pavattaphalabhojanā.
189.
Toyābhisecanakarā, mama sissā durāsadā.
190.
Gandhitā sīlagandhena, mama sissā durāsadā.
191.
Lābhālābhaṃ pakittetvā, gacchanti ambare tadā.
192.
Ajinacammasaddena, muditā honti devatā.
193.
Sake balenupatthaddhā, te gacchanti yadicchakaṃ.
194.
Uggatejā duppasahā, sāgarova akhobhiyā.
195.
Pavattabhojanā keci, mama sissā durāsadā.
196.
Anattukkaṃsakā sabbe, na te vambhenti kassaci.
197.
Durāsadā byagghāriva, āgacchanti mamantike.
198.
Kumbhaṇḍā dānavā garuḷā, upajīvanti taṃ saraṃ.
199.
Antalikkhacarā sabbe, upajīvanti taṃ saraṃ.
200.
Catubbīsasahassānaṃ, khipitasaddo na vijjati.
201.
Upasaṅkamma sabbeva, sirasā vandare mamaṃ.
202.
Vasāmi assame tattha, jhāyī jhānarato ahaṃ.
203.
Phalīnaṃ phalagandhena, gandhito hoti assamo.
204.
Sake sisse ovadanto, bhiyyo hāsaṃ labhāmahaṃ.
205.
Dibbagandhā pavāyanti, sobhayantā mamassamaṃ.
206.
Khāribhāraṃ gahetvāna, vanaṃ ajjhogahiṃ ahaṃ.
207.
Pavattamānaṃ mantapadaṃ, dhārayāmi ahaṃ tadā.
208.
Vivekakāmo sambuddho, himavantamupāgami.
209.
Pallaṅkaṃ ābhujitvāna, nisīdi purisuttamo.
210.
Indīvaraṃva jalitaṃ, ādittaṃva hutāsanaṃ.
211.
Suphullaṃ sālarājaṃva, addasaṃ lokanāyakaṃ.
212.
Imaṃ dassanamāgamma, sabbadukkhā pamuccare.
213.
Buddho nu kho na vā buddho, handa passāmi cakkhumaṃ.
214.
Lakkhaṇānissa disvāna, niṭṭhaṃ gacchiṃ tathāgate.
215.
Atha pupphe samānetvā, buddhaseṭṭhaṃ apūjayiṃ.
216.
Ekaṃsaṃ ajinaṃ katvā, namassiṃ lokanāyakaṃ.
217.
Taṃ ñāṇaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
218.
Tava dassanamāgamma, kaṅkhāsotaṃ taranti te.
219.
Parāyaṇo patiṭṭhā ca, dīpo ca dvipaduttamo.
220.
Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave.
221.
Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā dharetave.
222.
Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave.
223.
Buddhañāṇaṃ upādāya, upamāto na yujjare.
224.
Antojālīkatā ete, tava ñāṇamhi cakkhuma.
225.
Tena ñāṇena sabbaññu, maddasī paratitthiye’.
226.
Ajinaṃ pattharitvāna, pathaviyaṃ nisīdi so.
227.
Accugato tāvadeva, girirājā pavuccati.
228.
Cuṇṇito aṇubhedena, koṭisatasahassaso.
229.
Na tveva tava sabbaññu, ñāṇaṃ sakkā pametave.
230.
Ye keci udake pāṇā, antojālīkatā siyuṃ.
231.
Diṭṭhigahanapakkhandā, parāmāsena mohitā.
232.
Antojālīkatā ete, ñāṇaṃ te nātivattare.
233.
Vuṭṭhahitvā samādhimhā, disaṃ olokayī jino.
234.
Parivuto satasahassehi, santacittehi tādibhi.
235.
Cittamaññāya buddhassa, upesi lokanāyakaṃ.
236.
Namassantā pañjalikā, otaruṃ buddhasantike.
237.
Bhikkhusaṅghe nisiditvā, sitaṃ pātukarī jino.
238.
Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, apucchi lokanāyakaṃ.
239.
Na hi buddhā ahetūhi, sitaṃ pātukaronti te’.
240.
Bhikkhumajjhe nisīditvā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha.
241.
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato.
242.
Saddhammaṃ sotukāmā te, sambuddhamupasaṅkamuṃ.
243.
Saddhammaṃ sotukāmā te, sambuddhamupasaṅkamuṃ.
244.
Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
245.
Upaṭṭhissantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
246.
Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā.
247.
Parivāressantimaṃ niccaṃ, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
248.
Sahassakkhattuṃ cakkavattī, rājā raṭṭhe bhavissati.
249.
Padesarajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
250.
Brāhmaṇī sāriyā nāma, dhārayissati kucchinā.
251.
Sāriputtoti nāmena, tikkhapañño bhavissati.
252.
Gavesanto santipadaṃ, carissati mahiṃ imaṃ.
253.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
254.
Sāriputtoti nāmena, hessati aggasāvako.
255.
Mahāsamuddamappeti, tappayantī mahodadhiṃ.
256.
Paññāya pāramiṃ gantvā, tappayissati pāṇine.
257.
Etthantare yaṃ pulinaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
258.
Na tveva sāriputtassa, paññāyanto bhavissati.
259.
Na tveva sāriputtassa, paññāyanto bhavissati.
260.
Tatheva sāriputtassa, paññāyanto na hessati.
261.
Paññāya pāramiṃ gantvā, hessati aggasāvako.
262.
Anuvattessati sammā, vassento dhammavuṭṭhiyo.
263.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapessati’.
264.
Yassāhaṃ kāraṃ katvāna, sabbattha pāramiṃ gato.
265.
Sumutto saravegova, kilese jhāpayiṃ ahaṃ.
266.
Vicinaṃ titthiye sabbe, esāhaṃ saṃsariṃ bhave.
267.
Vicineyya vanaṃ sabbaṃ, byādhito parimuttiyā.
268.
Abbokiṇṇaṃ pañcasataṃ, pabbajiṃ isipabbajaṃ.
269.
Abhiññāpāramiṃ gantvā, brahmalokaṃ agacchihaṃ.
270.
Ye keci buddhimā sattā, sujjhanti jinasāsane.
271.
Asaṅkhataṃ gavesanto, kutitthe sañcariṃ ahaṃ.
272.
Na tattha sāraṃ vindeyya, sārena rittako hi so.
273.
Asaṅkhatena rittāse, sārena kadalī yathā.
274.
Mahābhogaṃ chaḍḍetvāna, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
Paṭhamabhāṇavāraṃ.
275.
Brāhmaṇo sañcayo nāma, tassa mūle vasāmahaṃ.
276.
Durāsado uggatejo, piṇḍāya caratī tadā.
277.
Santacittaṃ mahānāgaṃ, suphullaṃ padumaṃ yathā.
278.
Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, arahāyaṃ bhavissati.
279.
Uttame damathe danto, amatadassī bhavissati.
280.
So me puṭṭho kathessati, paṭipucchāmahaṃ tadā.
281.
Okāsaṃ paṭimānento, pucchituṃ amataṃ padaṃ.
282.
‘Kathaṃ gottosi tvaṃ vīra, kassa sissosi mārisa’.
283.
‘Buddho loke samuppanno, tassa sissomhi āvuso’.
284.
Buddhassa sāsanaṃ dhammaṃ, sādhu me kathayassu bho’.
285.
Taṇhāsallassa hantāraṃ, sabbadukkhāpanūdanaṃ.
286.
Tesañca yo nirodho, evaṃ vādī mahāsamaṇo’.
287.
Virajo vimalo āsiṃ, sutvāna jinasāsanaṃ.
288.
Pariyogāḷhasaddhammo, imaṃ gāthamabhāsahaṃ.
289.
Adiṭṭhaṃ abbhatītaṃ, bahukehi kappanahutehi’.
290.
So me attho anuppatto, kālo me nappamajjituṃ.
291.
Sahāyakaṃ gavesanto, assamaṃ agamāsahaṃ.
292.
Iriyāpathasampanno, idaṃ vacanamabravi.
293.
Amatādhigato kacci, nibbānamaccutaṃ padaṃ.
294.
Dantova dantadamatho, upasantosi brāhmaṇa.
295.
Tvampi taṃ adhigacchesi, gacchāma buddhasantikaṃ’.
296.
Hatthena hatthaṃ gaṇhitvā, upagamma tavantikaṃ.
297.
Tava sāsanamāgamma, viharāma anāsavā.
298.
Ubhova ekato hutvā, sāsanaṃ sobhayāmase.
299.
Tava dassanamāgamma, saṅkappo pūrito mama.
300.
Dibbagandhā sampavanti, tosenti sabbapāṇinaṃ.
301.
Sāsane te patiṭṭhāya, samayesāmi pupphituṃ.
302.
Vimuttipupphalābhena, tosemi sabbapāṇinaṃ.
303.
Paññāya sadiso natthi, tava puttassa cakkhuma.
304.
Uttame damathe dantā, parivārenti taṃ sadā.
305.
Munī moneyyasampannā, parivārenti taṃ sadā.
306.
Lābhālābhena santuṭṭhā, parivārenti taṃ sadā.
307.
Vivekābhiratā dhīrā, parivārenti taṃ sadā.
308.
Āsīsakā uttamatthaṃ, parivārenti taṃ sadā.
309.
Anāgāmī ca arahā, parivārenti taṃ sadā.
310.
Sāvakā te bahū sabbe, parivārenti taṃ sadā.
311.
Sammappadhānānuyuttā, parivārenti taṃ sadā.
312.
Paññāya pāramiṃ pattā, parivārenti taṃ sadā.
313.
Durāsadā uggatejā, parivārenti taṃ sadā.
314.
Migarājāvasambhīto, uḷurājāva sobhasi.
315.
Vepullataṃ pāpuṇanti, phalañca dassayanti te.
316.
Sāsane te patiṭṭhāya, labhanti amataṃ phalaṃ.
317.
Gaṅgā ca yamunā ceva, sarabhū ca atho mahī.
318.
Jahanti purimaṃ nāmaṃ, sāgaroteva ñāyati.
319.
Jahanti purimaṃ nāmaṃ, buddhaputtāti ñāyare.
320.
Sabbe tāragaṇe loke, ābhāya atirocati.
321.
Ete sabbe atikkamma, jalasi sabbadā tuvaṃ.
322.
Sabbā velaṃva phusanti, sañcuṇṇā vikiranti tā.
323.
Dhammaṃ vāditukāmā te, nātivattanti taṃ muniṃ.
324.
Tavantikaṃ upāgantvā, sañcuṇṇāva bhavanti te.
325.
Upalimpanti toyena, kaddamakalalena ca.
326.
Aṭṭitā rāgadosena, kaddame kumudaṃ yathā.
327.
Na so limpati toyena, parisuddho hi kesarī.
328.
Nopalimpasi lokena, toyena padumaṃ yathā.
329.
Nātikkamanti taṃ māsaṃ, samayo pupphanāya so.
330.
Sāsanaṃ nātivattanti, padumaṃ vārijaṃ yathā.
331.
Aññasālehi parivuto, sālarājāva sobhati.
332.
Bhikkhusaṅghaparivuto, sālarājāva sobhasi.
333.
Nāgānaṃ asurānañca, devatānañca ālayo.
334.
Tevijjā chaḷabhiññā ca, iddhiyā pāramiṃ gatā.
335.
Ramanti dhammaratiyā, vasanti tava sāsane.
336.
Catuddisānuviloketvā,
Tikkhattuṃ abhinādati.
337.
Tathā hi jātimā eso, pasū tāseti sabbadā.
338.
Bodhaneyyāvabujjhanti, tasanti mārakāyikā.
339.
Kākā senāva vibbhantā, migaraññā yathā migā.
340.
Paramparāgataṃ dhammaṃ, desenti parisāya te.
341.
Sāmaṃ saccāni bujjhitvā, kevalaṃ bodhipakkhiyaṃ.
342.
Bhabbābhabbe viditvāna, mahāmeghova gajjasi.
343.
Nānādiṭṭhī vicinantā, vimaticchedanāya taṃ.
344.
Ekaṃ pañhaṃ kathentova, vimatiṃ chindasi pāṇinaṃ.
345.
Sabbeva te pañjalikā, kittayuṃ lokanāyakaṃ.
346.
Parimetuṃ na sakkeyyuṃ, appameyyo tathāgato.
347.
Kappakoṭīpi kittentā, evameva pakittayuṃ.
348.
Pametuṃ parikappeyya, vighātaṃva labheyya so.
349.
Paññāya pāramiṃ gantvā, viharāmi anāsavo.
350.
Dhammasenāpati ajja, sakyaputtassa sāsane.
351.
Sukhitto saravegova, kilese jhāpayī mama.
352.
Bhārena dukkhito assa, bhārehi bharito tathā.
353.
Bharito bhavabhārena, giriṃ uccārito yathā.
354.
Karaṇīyaṃ kataṃ sabbaṃ, sakyaputtassa sāsane.
355.
Ahaṃ aggomhi paññāya, sadiso me na vijjati.
356.
Icchamāno cahaṃ ajja, sahassaṃ abhinimmine.
357.
Kathesi sāsanaṃ mayhaṃ, nirodho sayanaṃ mama.
358.
Sammappadhānānuyutto, bojjhaṅgabhāvanārato.
359.
Lokanāthaṃ ṭhapetvāna, sadiso me na vijjati.
360.
Bojjhaṅgabhāvanārato, sāvakaguṇapāramigatosmi.
361.
Yaṃ saddhāsaṅgahitaṃ cittaṃ, sadā sabrahmacārīsu.
362.
Nikkhittamānadappova, upemi garugāravena gaṇaṃ.
363.
Anomadassissa bhagavato, phalametaṃ ñāṇathavanāya.
364.
Anuvattemahaṃ sammā, ñāṇathavanāyidaṃ phalaṃ.
365.
Appassuto anādaro, sameto ahu katthaci.
366.
Cetosamathānuyutto, api muddhani tiṭṭhatu.
367.
Appicchā hotha santuṭṭhā, jhāyī jhānaratā sadā.
368.
So me ācariyo dhīro, assaji nāma sāvako.
369.
Sabbattha pāramiṃ patvā, viharāmi anāsavo.
370.
Yassaṃ disāyaṃ vasati, ussīsamhi karomahaṃ.
371.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapesi maṃ.
372.
373.
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
374.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sāriputto thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti.
Sāriputtattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
3-2.
Mahāmoggallānattheraapadānaṃ
375.
Vihāsi himavantamhi, devasaṅghapurakkhato.
376.
Kāmarūpī vikubbāmi, mahodadhinivāsahaṃ.
377.
Sambuddhaṃ parivāretvā, vādesuṃ accharā tadā.
378.
Ubhinnaṃ saddaṃ sutvāna, buddhopi sampabujjhatha.
379.
Āsanaṃ paññapetvāna, kālamārocayiṃ ahaṃ.
380.
Obhāsento disā sabbā, bhavanaṃ me upāgami.
381.
Sabhikkhusaṅghaṃ tappesiṃ, annapānenahaṃ tadā.
382.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
383.
Tena cittappasādena, devalokaṃ gamissati.
384.
Pathabyā rajjaṃ aṭṭhasataṃ, vasudhaṃ āvasissati.
385.
Bhogā asaṅkhiyā tassa, uppajjissanti tāvade.
386.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
387.
Kolito nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati.
388.
Gotamassa bhagavato, dutiyo hessati sāvako.
389.
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
390.
Mātaraṃ pitarañcāpi, ghātayiṃ duṭṭhamānaso.
391.
Pāpakammasamaṅgitā, bhinnasīso marāmahaṃ.
392.
Idhāpi ediso mayhaṃ, maraṇakāle bhavissati.
393.
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
394.
Vāmaṅguṭṭhena khobheyyaṃ, iddhiyā pāramiṃ gato.
395.
Sāmaṇere upādāya, garucittaṃ karomahaṃ.
396.
Tāhaṃ bhūmimanuppatto, pattomhi āsavakkhayaṃ.
397.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahāmoggallāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mahāmoggallānattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.
3-3.
Mahākassapattheraapadānaṃ
398.
Nibbute lokanāthamhi, pūjaṃ kubbanti satthuno.
399.
Tesu saṃvegajātesu, pīti me udapajjatha.
400.
Parinibbuto mahāvīro, handa pūjaṃ karomase.
401.
Buddhasmiṃ lokanāthamhi, kāhāma puññasañcayaṃ.
402.
Diyaḍḍhahatthapatthaṭaṃ, vimānaṃ nabhamuggataṃ.
403.
Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, cetiyaṃ pūjayuttamaṃ.
404.
Indalaṭṭhīva ākāse, obhāseti catuddisā.
405.
Pubbakammaṃ saritvāna, tidasaṃ upapajjahaṃ.
406.
Ubbiddhaṃ bhavanaṃ mayhaṃ, sattabhūmaṃ samuggataṃ.
407.
Jalanti sakatejena, disā sabbā pabhāsayaṃ.
408.
Tepi jotanti ābhāya, samantā caturo disā.
409.
Maṇimayāpi jotanti, disā dasa samantato.
410.
Sabbe deve abhibhomi, puññakammassidaṃ phalaṃ.
411.
Cāturanto vijitāvī, pathaviṃ āvasiṃ ahaṃ.
412.
Sakakammābhiraddhomhi, cakkavattī mahabbalo.
413.
Tatthāpi bhavanaṃ mayhaṃ, indalaṭṭhīva uggataṃ.
414.
Rammaṇaṃ nāma nagaraṃ, daḷhapākāratoraṇaṃ.
415.
Ākiṇṇaṃ janakāyehi, tidasānaṃ puraṃ viya.
416.
Aññamaññaṃ paghaṭṭenti, ākiṇṇaṃ hoti laṅkataṃ.
417.
Manussehi sadākiṇṇaṃ, rammaṇaṃ nagaruttamaṃ.
418.
Bhave pacchimake mayhaṃ, ahosi kulasampadā.
419.
Asītikoṭiyo hitvā, hiraññassāpi pabbajiṃ.
420.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahākassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Mahākassapattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.
3-4.
Anuruddhattheraapadānaṃ
421.
Vūpakaṭṭhaṃ viharantaṃ, addasaṃ lokanāyakaṃ.
422.
Añjaliṃ paggahetvāna, buddhaseṭṭhamayācahaṃ.
423.
Padīpaṃ te padassāmi, rukkhamūlamhi jhāyato.
424.
Dumesu vinivijjhitvā, yantaṃ yojiyahaṃ tadā.
425.
Sattāhaṃ pajjalitvāna, dīpā vūpasamiṃsu me.
426.
Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, vimānamupapajjahaṃ.
427.
Samantato pajjalati, dīpadānassidaṃ phalaṃ.
428.
Sabbe deve abhibhomi, dīpadānassidaṃ phalaṃ.
429.
Na maṃ kecītimaññanti, dīpadānassidaṃ phalaṃ.
430.
Divā rattiñca passāmi, samantā yojanaṃ tadā.
431.
Dibbacakkhumanuppatto, dīpadānassidaṃ phalaṃ.
432.
Tassa dīpo mayā dinno, vippasannena cetasā.
433.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā anuruddho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Anuruddhattherassāpadānaṃ catutthaṃ.
3-5.
Puṇṇamantāṇiputtattheraapadānaṃ
434.
Purakkhatomhi sissehi, upagacchiṃ naruttamaṃ.
435.
Mama kammaṃ pakittesi, saṅkhittena mahāmuni.
436.
Añjaliṃ paggahetvāna, pakkamiṃ dakkhiṇāmukho.
437.
Sabbe sissā attamanā, sutvāna mama bhāsato;
Sakaṃ diṭṭhiṃ vinodetvā, buddhe cittaṃ pasādayuṃ.
438.
Abhidhammanayaññūhaṃ, kathāvatthuvisuddhiyā;
Sabbesaṃ viññāpetvāna, viharāmi anāsavo.
439.
Sattaratanasampannā, catudīpamhi issarā.
440.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā puṇṇo mantāṇiputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Puṇṇamantāṇiputtattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.
3-6.
Upālittheraapadānaṃ
441.
Asītikoṭinicayo, pahūtadhanadhaññavā.
442.
Lakkhaṇe itihāse ca, sadhamme pāramiṃ gato.
443.
Buddhasāvakā.
Carakā tāpasā ceva, caranti mahiyā tadā.
444.
Bahujjano maṃ pūjeti, nāhaṃ pūjemi kiñcanaṃ.
445.
Buddhoti vacanaṃ natthi, tāva nuppajjate jino.
446.
Sabbaṃ tamaṃ vinodetvā, loke uppajji cakkhumā.
447.
Upāgami tadā buddho, nagaraṃ haṃsasavhayaṃ.
448.
Tena kālena parisā, samantā yojanaṃ tadā.
449.
Yāvatā buddhaparisā, pupphehacchādayī tadā.
450.
Koṭisatasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu.
451.
Aṭṭhame divase patte, sunandaṃ kittayī jino.
452.
Sabbesaṃ pavaro hutvā, bhavesu saṃsarissati.
453.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
454.
Mantāṇiputto puṇṇoti, hessati satthu sāvako.
455.
Hāsayanto janaṃ sabbaṃ, dassayanto sakaṃ balaṃ.
456.
Buddhe kāraṃ karitvāna, sodhesi gatimattano.
457.
Ahampi kāraṃ kassāmi, yathā passāmi gotamaṃ.
458.
Kyāhaṃ kammaṃ ācarāmi, puññakkhette anuttare.
459.
Vinaye agganikkhitto, taṃ ṭhānaṃ patthaye ahaṃ.
460.
Tena bhogena buddhassa, ārāmaṃ māpaye ahaṃ.
461.
Kiṇitvā satasahassena, saṅghārāmaṃ amāpayiṃ.
462.
Caṅkame sukate katvā, saṅghārāmaṃ amāpayiṃ.
463.
Nhānagharaṃ māpayitvā, bhikkhusaṅghassadāsahaṃ.
464.
Ārāmikañca bhesajjaṃ, sabbametaṃ adāsahaṃ.
465.
Mā naṃ koci viheṭhesi, santacittāna tādinaṃ.
466.
Vepullaṃ taṃ māpayitvā, sambuddhaṃ upanāmayiṃ.
467.
Niyyādessāmi taṃ vīra, adhivāsehi cakkhuma.
468.
Mama saṅkappamaññāya, adhivāsesi nāyako.
469.
Bhojanaṃ paṭiyādetvā, kālamārocayiṃ ahaṃ.
470.
Khīṇāsavasahassehi, ārāmaṃ me upāgami.
471.
Bhuttāviṃ kālamaññāya, idaṃ vacanamabraviṃ.
472.
Sobhano nāma ārāmo, sampaṭiccha tuvaṃ muni.
473.
Bhave nibbattamānohaṃ, labhāmi mama patthitaṃ.
474.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, idaṃ vacanamabravi.
475.
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
476.
Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ.
477.
Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ.
478.
Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā.
479.
Parivāressantimaṃ niccaṃ, saṅghārāmassidaṃ phalaṃ.
480.
Sahassakkhattuṃ devindo, devarajjaṃ karissati.
481.
Anūnabhogo hutvāna, devarajjaṃ karissati.
482.
Pathabyā rajjaṃ vipulaṃ, gaṇanāto asaṅkhiyaṃ.
483.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
484.
Upāli nāma nāmena, hessati satthu sāvako.
485.
Jinasāsanaṃ dhārento, viharissatināsavo.
486.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapessati.
487.
So me attho anuppatto, sabbasaṃyojanakkhayo.
488.
Sūle sātaṃ avindanto, parimuttiṃva icchati.
489.
Kammasūlāvuto santo, pipāsāvedanaṭṭito.
490.
Parimuttiṃ gavesāmi, yathāpi rājadaṇḍito.
491.
Agadaṃ so gaveseyya, visaghātāyupālanaṃ.
492.
Taṃ pivitvā sukhī assa, visamhā parimuttiyā.
493.
Sampīḷito avijjāya, saddhammāgadamesahaṃ.
494.
Aggaṃ sabbosadhānaṃ taṃ, sabbasallavinodanaṃ.
495.
Ajarāmaraṃ sītibhāvaṃ, nibbānaṃ phassayiṃ ahaṃ.
496.
Bhūtavejjaṃ gaveseyya, bhūtasmā parimuttiyā.
497.
Tassa so vihane bhūtaṃ, samūlañca vināsaye.
498.
Ñāṇālokaṃ gavesāmi, tamato parimuttiyā.
499.
So me tamaṃ vinodesi, bhūtavejjova bhūtakaṃ.
500.
Bhavaṃ ugghāṭayiṃ sabbaṃ, bhūtavejjova mūlato.
501.
Samantā yojanasataṃ, vikkhobheti mahāsaraṃ.
502.
Ādāya so pakkamati, yenakāmaṃ vihaṅgamo.
503.
Asaṅkhataṃ gavesanto, dose vikkhālayiṃ ahaṃ.
504.
Ādāya viharāmetaṃ, garuḷo pannagaṃ yathā.
505.
Tassā vassasahassena, ekaṃ nibbattate phalaṃ.
506.
Devānaṃ sā piyā evaṃ, āsāvatī latuttamā.
507.
Sāyaṃ pātaṃ namassāmi, devā āsāvatiṃ yathā.
508.
Dūrāgatampi maṃ santaṃ, khaṇoyaṃ na virādhayi.
509.
Nirūpadhi vippamutto, upasanto carāmahaṃ.
510.
Tathevāhaṃ mahāvīra, buddharaṃsena pupphito.
511.
Meghesu gajjamānesu, gabbhaṃ gaṇhanti tā sadā.
512.
Bhārato parimuccanti, yadā megho pavassati.
513.
Saddena dhammameghassa, dhammagabbhaṃ agaṇhahaṃ.
514.
Nappamuccāmi bhārato, dhammamegho na gajjati.
515.
Gajjasi dhammameghena, bhārato parimuccahaṃ.
516.
Caturo ca phale sabbe, dhammevaṃ vijanayiṃ ahaṃ.
Dutiyabhāṇavāraṃ.
517.
So me attho anuppatto, santipadamanuttaraṃ.
518.
Na me samasamo atthi, dhāremi sāsanaṃ ahaṃ.
519.
Ettha me vimati natthi, akkhare byañjanepi vā.
520.
Osāraṇe vuṭṭhāpane, sabbattha pāramiṃ gato.
521.
Ubhato viniveṭhetvā, rasato osareyyahaṃ.
522.
Anaññātaṃ mayā natthi, ekaggo satthu sāsane.
523.
Kaṅkhaṃ sabbaṃ vinodemi, chindāmi sabbasaṃsayaṃ.
524.
Nidāne pariyosāne, sabbattha kovido ahaṃ.
525.
Vijinitvāna saṅgāmaṃ, nagaraṃ tattha māpaye.
526.
Aṭṭālake ca vividhe, kāraye nagare bahū.
527.
Kārayeyya sabhaṃ tattha, atthānatthavinicchayaṃ.
528.
Balakāyassa rakkhāya, senāpaccaṃ ṭhapeti so.
529.
Mā me bhaṇḍaṃ vinassīti, bhaṇḍarakkhaṃ ṭhapeti so.
530.
Hoti yo rañño, vuddhiṃ yassa ca icchati.
Tassādhikaraṇaṃ deti, mittassa paṭipajjituṃ.
531.
Ajjhāyakaṃ mantadharaṃ, porohicce ṭhapeti so.
532.
Sadā rakkhanti rājānaṃ, cakkavākova dukkhitaṃ.
533.
Sadevakassa lokassa, dhammarājāti vuccati.
534.
Tamandhakāraṃ vidhamitvā, dhammanagaraṃ amāpayi.
535.
Saddhā te esikā vīra, dvārapālo ca saṃvaro.
536.
Iddhipādañca siṅghāṭaṃ, dhammavīthi sumāpitā.
537.
Navaṅgaṃ buddhavacanaṃ, esā dhammasabhā tava.
538.
Āneñjañca nirodho ca, esā dhammakuṭī tava.
539.
Sāriputtoti nāmena, dhammasenāpatī tava.
540.
Kolito nāma nāmena, porohicco tavaṃ mune.
541.
Dhutavādīguṇenaggo, akkhadasso tavaṃ mune.
542.
Ānando nāma nāmena, dhammārakkho tavaṃ mune.
543.
Vinicchayaṃ me pādāsi, vinaye viññudesitaṃ.
544.
Tattha me cintanā natthi, taññevatthaṃ kathemahaṃ.
545.
Vinaye mādiso natthi, kuto bhiyyo bhavissati.
546.
Upālissa samo natthi, vinaye khandhakesu ca.
547.
Vinayogadhaṃ taṃ sabbaṃ,
Vinayamūlapassino.
548.
Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ.
549.
So me attho anuppatto, vinaye pāramiṃ gato.
550.
Vijahitvāna taṃ jātiṃ, putto jāto mahesino.
551.
Anantatejo amitayaso, bhūmipālo mahaddhano.
552.
Jātimadenupatthaddho, yasabhogamadena ca.
553.
Tidhāpabhinnā mātaṅgā, parivārenti maṃ sadā.
554.
Āruyha sirikaṃ nāgaṃ, nagarā nikkhamiṃ tadā.
555.
Devalo nāma sambuddho, āgacchi purato mama.
556.
Tato sañjātakopo so, nāgo nuddharate padaṃ.
557.
Vihesayitvā sambuddhaṃ, uyyānaṃ agamāsahaṃ.
558.
Pariḷāhena ḍayhāmi, macchova baḷisādako.
559.
Pitu santikupāgamma, idaṃ vacanamabraviṃ.
560.
Mattaṃva kuñjaraṃ dantiṃ, yaṃ sayambhumasādayiṃ.
561.
Purā sabbe vinassāma, khamāpessāma taṃ muniṃ.
562.
Orena sattadivasā, raṭṭhaṃ me vidhamissati.
563.
Āsādayitvā isayo, duggatā te saraṭṭhakā.
564.
Sadevakaṃ vināsenti, sasāgaraṃ sapabbataṃ.
565.
Accayaṃ desanatthāya, sayambhuṃ upasaṅkamiṃ.
566.
Buddhassa pāde nipatitvā, idaṃ vacanamabravuṃ.
567.
Pariḷāhaṃ vinodehi, mā no raṭṭhaṃ vināsaya.
568.
Ayomayena kuṭena, siraṃ bhindeyyu me sadā.
569.
Agade kimi na saṇṭhāti, kopo buddhe na jāyati.
570.
Anantako ca ākāso, evaṃ buddhā akhobhiyā.
571.
Khantānaṃ khamitānañca, gamanaṃ taṃ na vijjati.
572.
Mahājanassa purato, nabhaṃ abbhuggami tadā.
573.
Samatikkamma taṃ jātiṃ, pāvisiṃ abhayaṃ puraṃ.
574.
Pariḷāhaṃ vinodesi, sayambhuñca khamāpayiṃ.
575.
Nibbāpesi tayo aggī, sītibhāvañca pāpayiṃ.
576.
Atthaṃ tumhaṃ pavakkhāmi, yathā diṭṭhaṃ padaṃ mama.
577.
Tena kammenahaṃ ajja, jātomhi nīcayoniyaṃ.
578.
Sadatthe vāyameyyātha, khaṇo vo paṭipādito.
579.
Visaṃ halāhalaṃ eke, ekaccānañca osadhaṃ.
580.
Osadhaṃ phalalābhīnaṃ, puññakkhettaṃ gavesinaṃ.
581.
Āsīviso diṭṭhaviso, evaṃ jhāpeti taṃ naraṃ.
582.
Sāsanena virujjhitvā, kappakoṭimhi ḍayhati.
583.
Sadevakaṃ so tārati, tasmā te avirādhiyā.
584.
Pathavīsadisā buddhā, tasmā te na virādhiyā.
585.
Rāhule dhanapāle ca, sabbesaṃ samako muni.
586.
Sabbesaṃ samako buddho, vadhakassorasassa ca.
587.
Sirasmiṃ añjaliṃ katvā, vanditabbaṃ isiddhajaṃ.
588.
Dhajenānena sujjhanti, tasmā ete namassiyā.
589.
Namassamāno vinayaṃ, viharissāmi sabbadā.
590.
Kappemi vinaye vāsaṃ, vinayo mama gocaro.
591.
Upāli taṃ mahāvīra, pāde vandati satthuno.
592.
Namassamāno sambuddhaṃ, dhammassa ca sudhammataṃ.
593.
Sabbāsavā parikkhīṇā, natthi dāni punabbhavo.
594.
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
595.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā upāli thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Upālittherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.
3-7.
Aññāsikoṇḍaññattheraapadānaṃ
596.
Buddhabhūmimanuppattaṃ, paṭhamaṃ addasaṃ ahaṃ.
597.
Sambuddhaṃ parivāretvā, vandanti pañjalīkatā.
598.
Buddho ayaṃ anuppatto, andhakāratamonudo.
599.
Kilese jhāpayissāma, sammāsambuddhasāsane.
600.
Haṭṭho haṭṭhena cittena, ādibhikkhamadāsahaṃ.
601.
Devasaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
602.
Idaṃ me paṭhamaṃ bhattaṃ, brahmacārissa yāpanaṃ.
603.
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato.
604.
Sabbe deve abhibhotvā, tidivaṃ āvasissati.
605.
Sahassadhā cakkavattī, tattha rajjaṃ karissati.
606.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
607.
Agārā pabbajitvāna, chabbassāni vasissati.
608.
Koṇḍañño nāma nāmena, paṭhamaṃ sacchikāhiti’.
609.
Kilese jhāpanatthāya, pabbajiṃ anagāriyaṃ.
610.
Isināme migāraññe, amatabherimāhani.
611.
Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.
612.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā aññāsikoṇḍañño thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti.
Aññāsikoṇḍaññattherassāpadānaṃ sattamaṃ.
3-8.
Piṇḍolabhāradvājattheraapadānaṃ
613.
Purato himavantassa, cittakūṭe vasī tadā.
614.
Tassa saddaṃ suṇitvāna, vikkhambhanti bahujjanā.
615.
Vuṭṭhitassa samādhimhā, buddhassa abhiropayiṃ.
616.
Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, sīhanādaṃ nadiṃ ahaṃ.
617.
Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.
618.
Āgato vadataṃ seṭṭho, dhammaṃ sossāma taṃ mayaṃ.
619.
Mama saddaṃ pakittesi, dīghadassī mahāmuni’.
620.
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.
621.
Sattaratanasampanno catudīpamhi issaro.
622.
Padumo nāma nāmena, cakkavattī mahabbalo.
623.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
624.
Brahmaññā abhinikkhamma, pabbajissati tāvade’.
625.
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
626.
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
627.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā piṇḍolabhāradvājo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Piṇḍolabhāradvājattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.
3-9.
Khadiravaniyarevatattheraapadānaṃ
628.
Kutitthe nāviko āsiṃ, orime ca tariṃ ahaṃ.
629.
Vasī satasahassehi, gaṅgātīramupāgato.
630.
Nāvāya chadanaṃ katvā, paṭimāniṃ narāsabhaṃ.
631.
Vārimajjhe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha.
632.
Tena cittappasādena, devaloke ramissati.
633.
Ākāse pupphachadanaṃ, dhārayissati sabbadā.
634.
Cāturanto vijitāvī, cakkavattī bhavissati.
635.
Uggacchantova sūriyo, jotissati mahabbalo.
636.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
637.
Revato nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati.
638.
Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati.
639.
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.
640.
Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.
641.
Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama.
642.
Vanavāsibhikkhūnaggaṃ, paññapesi mahāmati.
643.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā khadiravaniyo revato thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Khadiravaniyarevatattherassāpadānaṃ navamaṃ.
3-10.
Ānandattheraapadānaṃ
644.
Vassento amataṃ vuṭṭhiṃ, nibbāpesi mahājanaṃ.
645.
Parivārenti sambuddhaṃ, chāyāva anapāyinī.
646.
Sucārurūpaṃ disvāna, vitti me udapajjatha.
647.
Ratanāmayachattaṃ me, buddhaseṭṭhassa dhārayiṃ.
648.
Taṃ kathaṃ ṭhapayitvāna, imā gāthā abhāsatha.
649.
Tamahaṃ kittayissāmi, suṇotha mama bhāsato.
650.
Anubhossati sampattiṃ, accharāhi purakkhato.
651.
Balādhipo aṭṭhasataṃ, vasudhaṃ āvasissati.
652.
Padesarajjaṃ vipulaṃ, mahiyā kārayissati.
653.
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
654.
Ānando nāma nāmena, upaṭṭhāko mahesino.
655.
Nivātavutti atthaddho, sabbapāṭhī bhavissati.
656.
Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.
657.
Tidhāpabhinnā mātaṅgā, īsādantā urūḷhavā.
658.
Sabbe te buddhanāgassa, na hontu paṇidhimhi te’.
659.
Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ.
660.
Sotāpattiphalaṃ patto, sekhabhūmīsu kovido.
661.
Tāhaṃ bhūmimanuppatto, ṭhitā saddhammamācalā.
662.
Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
663.
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā ānando thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
Ānandattherassāpadānaṃ dasamaṃ.
Tassuddānaṃ -
Kassapo anuruddho ca, puṇṇatthero upāli ca.
Chasatāni ca paññāsa, gāthāyo sabbapiṇḍitā.
Apadāne buddhavaggo paṭhamo.